Peyronie Hastalığı Hakkında Muhtemelen Bilmediğiniz 5 Sarsıcı Gerçek
Peyronie hastalığı (PD), yalnızca fiziksel bir durum olmanın ötesinde, önemli bir duygusal yük de taşır. Mevcut tedavi seçeneklerinin kafa karıştırıcı çeşitliliği, hastalar için çoğu zaman bir labirenti andırır. Bu yazıda, bilimsel araştırmalardan elde edilen ve Peyronie hastalığı ile tedavisi hakkında bilinenleri netleştirecek, kanıta dayalı 5 şaşırtıcı gerçeği ortaya koyacağız. Bu bilgiler, kafa karışıklığını gidermek ve size bir yol haritası sunmak için tasarlandı.
Op. Dr. Ali GÜRAĞAÇ
1/11/20265 min read
Giriş: Kafa Karıştıran Tedaviler Arasında Bir Yol Haritası
Peyronie hastalığı (PD), yalnızca fiziksel bir durum olmanın ötesinde, önemli bir duygusal yük de taşır. Mevcut tedavi seçeneklerinin kafa karıştırıcı çeşitliliği, hastalar için çoğu zaman bir labirenti andırır. Bu yazıda, bilimsel araştırmalardan elde edilen ve Peyronie hastalığı ile tedavisi hakkında bilinenleri netleştirecek, kanıta dayalı 5 şaşırtıcı gerçeği ortaya koyacağız. Bu bilgiler, kafa karışıklığını gidermek ve size bir yol haritası sunmak için tasarlandı.
--------------------------------------------------------------------------------
1. Psikolojik Etkisi, Fiziksel Belirtileri Kadar Ağır Olabilir
Peyronie hastalığının psikolojik etkisi genellikle hafife alınır, ancak bilimsel çalışmalar bu etkinin ne kadar ciddi ve yaygın olduğunu belgelemiştir. Bu durum sadece penisteki bir eğrilikten ibaret değildir; aynı zamanda hastanın ruh sağlığını derinden etkileyen karmaşık bir psikoseksüel durumdur. Bu duygusal yükün boyutu, 564 hasta üzerinde yapılan kapsamlı bir çalışmada şaşırtıcı bir şekilde ortaya konmuştur. Araştırmacılar, bu rahatsızlığa sahip erkeklerin ezici bir çoğunluğu olan %88,4'ünün önemli düzeyde anksiyete yaşadığını, yarısından fazlasının—%57,6'sının—ise önemli düzeyde depresyonla mücadele ettiğini bulmuştur. Bunlar küçük endişeler değil, Peyronie hastalığının tedavisinde psikolojik desteğin neden bu kadar kritik olduğunu doğrulayan, klinik olarak anlamlı psikolojik yüklerdir.
--------------------------------------------------------------------------------
2. Yaygın Olarak Bilinen Birçok "Tedavi" Aslında İşe Yaramıyor
Peyronie hastalığı için sunulan çok çeşitli ameliyatsız tedavi yöntemine rağmen, bunların büyük bir çoğunluğu yeterli bilimsel kanıtla desteklenmemektedir. Amerikan Üroloji Derneği (AUA) ve Avrupa Üroloji Derneği (EAU) gibi önde gelen kurumların kılavuzları, bazı popüler tedavilerin etkisiz olduğunu açıkça belirtmektedir.
Aşağıdaki oral tedavilerin kullanımı önerilmemektedir:
• E vitamini
• Tamoksifen
• Potasyum para-aminobenzoat (Potaba)
• Karnitin esterleri
Bir diğer şaşırtıcı bulgu ise Vücut Dışından Şok Dalga Tedavisi (ESWT) ile ilgilidir. Araştırmalar, ESWT'nin hastalığın akut fazındaki penis ağrısını tedavi etmek için kullanılabileceğini, ancak penis eğriliğini düzeltmediğini veya plak boyutunu küçültmediğini göstermektedir. Bu nedenle, eğrilik düzeltme amacıyla kullanımı tavsiye edilmemektedir.
"Current trends in non-surgical management of Peyronie's disease" başlıklı bir derlemenin de vurguladığı gibi:
"PD tedavisi için çok çeşitli ameliyatsız yöntemler mevcut olmasına rağmen, bunların büyük çoğunluğu yeterli bilimsel kanıtla desteklenmemektedir ve tedavi etkinliği hayal kırıklığı yaratacak düzeydedir."
--------------------------------------------------------------------------------
3. Onaylanmış Tek İlacın Durumu Çelişkili ve Erişimi Sınırlı
Kollajenaz Clostridium Histolyticum (CCH), bazı bölgelerde (marka adları Xiapex/Xiaflex) Peyronie hastalığı için özel olarak lisanslanmış tek ilaçtır. Ancak bu ilacın durumu, birkaç şaşırtıcı gerçekle karmaşık bir hal almıştır.
Ancak bu ilacın durumu, maliyet ve erişilebilirlik gibi iki büyük engel nedeniyle karmaşık bir hal almıştır. İlk olarak, ilacın maliyeti oldukça yüksektir; bir makaleye göre yıllık maliyeti yaklaşık 18.000 Dolar civarındadır. Daha da çarpıcı olan ikinci gerçek ise ilacın Avrupa'daki durumudur. 5 Aralık 2019'da Avrupa Komisyonu, Xiapex'in (CCH) Avrupa Birliği'ndeki (AB) pazarlama iznini geri çekmiştir. Bu karara rağmen, ilaç hala Avrupa Üroloji Derneği (EAU) tarafından bir tedavi seçeneği olarak tavsiye edilmektedir. Bu durum, ilacın Avrupa'daki bulunabilirliğinin ne kadar sınırlı ve çelişkili olduğunu göstermektedir.
Etkinliği konusunda da bazı nüanslar bulunmaktadır. IMPRESS çalışmaları, CCH'nin eğrilikte %34'lük bir iyileşme sağladığını gösterse de, plasebo grubunda da %18,2'lik bir iyileşme gözlemlenmiştir. Bu durum, tedaviye eşlik eden penis modelleme prosedürünün tek başına ne kadar etkili olduğu sorusunu gündeme getirmektedir.
--------------------------------------------------------------------------------
4. Fiziksel Belirtiler Her Zaman Beklendiği Gibi İlişkili Değil
Peyronie hastalığında bazı belirtilerin zamanla kötüleşmesi beklenirken, bazılarının bu beklentiye uymaması şaşırtıcıdır. 564 vakayı inceleyen "Clinical Presentation of Peyronie's Disease" çalışması, belirtiler arasındaki ilişkiler hakkında bazı ezber bozan sonuçlar ortaya koymuştur.
• Çalışma, penis eğriliğinin 40 yaş üstü hastalarda daha fazla olma eğiliminde olduğunu bulmuştur.
• Ayrıca, hem eğrilik derecesi hem de plak hacmi, hastalığın başlangıcından bu yana geçen süre ile anlamlı bir korelasyon göstermiştir. Yani, zamanla kötüleşmektedirler.
Ancak, aynı çalışma bazı beklenmedik bulgular da ortaya koymuştur:
• Sertleşme bozukluğunun (ED) şiddeti ile hastalığın başlangıcından bu yana geçen süre arasında kayda değer bir bağlantı bulunamamıştır.
• Benzer şekilde, penis ağrısının şiddeti ile hastalığın başlangıcından bu yana geçen süre arasında da istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki saptanmamıştır.
• En şaşırtıcı bulgu ise, sertleşme bozukluğunun şiddeti ile penis eğriliğinin şiddeti arasında istatistiksel olarak anlamlı bir korelasyon gözlemlenmemesidir. Bu, hastaların beklentisinin aksine, ciddi bir eğriliğin otomatik olarak ciddi bir sertleşme bozukluğu anlamına gelmediğini göstermektedir.
--------------------------------------------------------------------------------
5. Etkili Ameliyatsız Seçenekler Hem Sınırlı Hem de Yoğun Çaba Gerektiriyor
Önceki noktalardan da anlaşılabileceği gibi, kanıtlanmış, etkili ve kolayca erişilebilir ameliyatsız tedavi seçeneklerinin listesi oldukça kısadır. Bu alanda öne çıkan yöntemlerden biri Penis Traksiyon Terapisi'dir (PTT), ancak bu yöntemin de önemli zorlukları vardır.
PTT, penis eğriliğini azaltabilen ve penis uzunluğunu artırabilen umut verici bir terapi olarak tanımlanmaktadır. Ancak bu potansiyel faydaların önemli bir bedeli vardır. Tedavinin en büyük dezavantajı, "günde birkaç saat süren günlük terapi" gerektirmesidir.
Yan etkiler genellikle rahatsızlık hissi ve ciltte kızarıklık gibi hafif olsa da, tedavinin bu kadar talepkar olması, hastaların yaşam tarzlarına uyum sağlamasını zorlaştıran kritik bir faktördür.
Bu alandaki zorlukları özetleyen "Medical Treatment for Peyronie's Disease" adlı kapsamlı bir meta-analiz, sağlam bir istatistiksel analiz kullanarak şu sonuca varmıştır: şu anda, plaseboya karşı etkinliği kanıtlanmış hiçbir klinik tedavi alternatifi bulunmamaktadır. Bu bulgu, ameliyatsız tedavi alanındaki mevcut sınırlılıkları ve zorlukları bir kez daha teyit etmektedir.
--------------------------------------------------------------------------------
Sonuç: Kanıta Dayalı Bir Bakış Açısı
Peyronie hastalığı, tedavi iddialarının genellikle sağlam bilimsel kanıtların önüne geçtiği karmaşık ve üzücü bir durumdur. Bu yolculukta en önemli adım, kanıtlanmamış çözümlere yönelmek yerine, deneyimli bir klinisyene danışmak ve kanıta dayalı yaklaşımlara odaklanmaktır.
Mevcut tedavi seçenekleri sınırlı olsa da, tıp dünyası durmaksızın yeni çözümler aramaktadır. Kök hücre ve trombositten zengin plazma (PRP) gibi yeni tedaviler üzerine araştırmalar devam etmektedir. Ancak EAU kılavuzlarının da belirttiği gibi, bu tür tedaviler şu anda deneysel kabul edilmeli ve yalnızca klinik araştırmalar kapsamında uygulanmalıdır. Bu durum, gelecekte daha etkili tedavilerin ortaya çıkabileceğine dair temkinli bir iyimserlik sunmaktadır.